آرامگاه مختومقلى فراغى مختومقلى ، شاعر شهير ( 1790 - 1733 م / 1204 - 1146 ه . ق ) را بايد پدر شعر و ادب تركمان ناميد . پدربزرگ وى مختومقلى يوناچى نام داشت و پدر او نيز دولت محمد آزادى بود كه دستى در شعر و شاعرى داشت . خود مختومقلى مدتى را در مدرسه كونگلداش به تحصيل پرداخت و سپس اقدام به سفرهاى طولانى نمود كه سبب پختگى او در سرودن اشعار زيبا هم شد . اين اشعار هنوز در عالم ادب ، فلكلور و موسيقى مقامى تركمان جايگاه ويژه خود را حفظ نموده‌اند . بعلاوه از وى ديوان اشعارى بيادگار باقى مانده كه مورد توجه تراكمه جهان است . او كه در ميان طايفه گوكلان و تيره گركز و در ناحيه كينگ‌چاى از توابع حاجىقوشان ( شمال شرق گنبد قابوس ) به دنيا آمده بود ، سرانجام در 57 سالگى در « آباسارى چشمه سونگى داغ » دنيا را وداع گفت . آرامگاه اين اديب فقيه هم‌اكنون در آق‌توقاى بين مراوه‌تپه و كرند ( از توابع كلاله ) در شمال شرق استان گلستان زيارتگاه عاشقان و طرفدارانش است . دو تصوير ارائه‌شده يكى آرامگاه سابق او بود كه بر روى در ورودى آن كتيبه‌اى آجرى با كلمه « الله » قرار داشت كه هم‌اينك به همراه ديوار آن فرو ريخته‌اند . آرامگاه جديد او را هم به فرم زيبائى در سال 1377 خورشيدى احداث نمودند . مختومقلى بخاطر حضور در مدارس بخارا و خيوه در بعضى از سروده‌هايش سخت تحت تاثير تعدادى از شعرا قرار داشت . او اين شعرا را در قطعه‌اى از سروده‌هايش چنين نام مىبرد : ابو سعد ، عمر خيام ، ابو سعيد ، فردوسى ، نظامى ، حافظ و مولاناى رومى ( مولوى ) . تعدادى از پژوهشگران غربى و سياحان جهانى به اشعار وى توجه عميقى نموده‌اند و حتى ديوان وى را هم به زبان‌هاى مختلف به چاپ رسانده‌اند . در اين باب لازم است خوانندگان گرامى به جلد سوم كتاب « تاريخ ، فرهنگ و هنر تركمان » اثر همين نگارنده مراجعه نمايند .